In vijf artikelen nemen we je mee met de motormode door de jaren heen, van functioneel naar veilig en modus. In het volgende artikel nemen we je mee naar de jaren 80 – 90.
Motorrijden is door de jaren heen sterk veranderd. Niet alleen werden de motoren sneller en betrouwbaarder, de motor zelf nam ook een steeds andere plaats in ons leven in. Natuurlijk werd de motormode daardoor sterk beïnvloed. Met een greep in de archieven proberen we die veranderende tijdsgeest te vangen.
Motormode: Sneller, dus veiliger (jaren 50 – 70)
Hoewel leer natuurlijk al langer gebruikt wordt voor jassen, laarzen, handschoenen en zelfs helmen, wordt het gebruik in de jaren zestig en zeventig extremer. Steeds vaker worden er leren kledingstukken specifiek gericht op het motorrijden op de markt gebracht. Van jassen die je kunt kennen van The Wild One met Marlon Brando, tot een extremere vorm: de leren overall. Zo’n leren pak maakt het mogelijk om bij een eventuele val te glijden over de steeds vaker geasfalteerde wegen.
Motorfietsen worden steeds sneller en krachtiger.
Natuurlijk is het een evolutie die vanuit de racerij overgaat naar de straat. Daar is het overigens hard nodig ook, want de techniek van motorfietsen heeft niet stilgestaan. Motorfietsen worden steeds sneller en krachtiger. En motorrijders omarmen die snelheid, maar ook het gevaar dat daarbij hoort. Daarbij ontstaan er her en der subculturen waarbij de motor centraal staat. Neem bijvoorbeeld de caféracers uit Groot-Brittannië: jongeren voeren hun motoren op, verbouwen ze en racen er vervolgens mee van kroeg naar kroeg in hun leren jacks en broeken.
Stroomversnelling door twee motoren
Die evolutie van snelheid komt in een stroomversnelling met de komst van de Japanners. Notabel zijn de Honda CB750 en Kawasaki Z1 900. Deze twee motoren zorgen er haast eigenhandig voor dat er een nieuw tijdperk van motorrijden wordt ingeluid. Nog nooit waren er zulke krachtige motoren voor relatief betaalbare bedragen op de markt verkrijgbaar. Ineens was het niet alleen meer belangrijk dat kleding prettig moest zitten en je moest beschermen tegen vuil; veiligheid werd ook steeds belangrijker. Dat zie je ook terug in de verbetering van laarzen en helmen. De laarzen worden steviger gemaakt zodat het minder makkelijk wordt om je enkel of voet te breken.
De eerste integraalhelm maakte zijn intrede al in de jaren vijftig. Die helmen van het Amerikaanse Bell zou je nog kunnen kennen van stuntrijder Evel Knievel, die altijd met een integraalhelm reed. Maar ook de pothelm wint aan populariteit. Deze pothelm zit niet alleen óp je hoofd maar beschermt ook aan de achter- en zijkanten. In 1972 wordt het in Nederland verplicht een helm te dragen tijdens het rijden. Dat mag overigens niet zomaar een beschermend hoofddeksel zijn; ook dan al worden er bepaalde eisen gesteld aan de veiligheid. Zo moet een helm bijvoorbeeld een geldend keurmerk en een goede sluiting hebben, in zekere zin hoe het nu nog steeds is.
Er is maar 1 ding wat motorrijden 1000% veiliger maakt. Dat is je koplampen, dag rijlicht, GEEL maken.
Het rare is dat niemand dit wil aannnemen tot ze er zelf mee rijden. Ik rij al sinds 1989 en ergens 10 jaar later ben ik met geel gaan rijden, sindsdien nooit nog een noodstop moeten maken. Het rare is dat geen enkele minister, VVN, VIAS of zelfs de Politie maar enige reactie geeft. Als ze al iets zeggen krijg je een super dom antwoordt. Met GEEL rijden maakt je motorrijden veilig, geel daglicht bedoel ik dan. Je vestje of helm maakt geen verschil. Probeer het. De mensen die het geprobeerd hebben rijden allemaal nog steeds met GEEL….de rest blijft noodstoppen maken wegens NIET GEZIEN! Waarom pikt niemand dit op? Onbegrijpelijk waar ze steeds lullen over motards en zorg dat je gezien wordt: GEEL LICHT is de oplossing. Blijkbaar moeten er nog jaren doden vallen, ook bij politie-motorrijders voor ze dit eens gaan beseffen.
Hallo Bas, nog nooit van gehoord en ben ik eigenlijk wel nieuwsgierig naar. Ik zal me er eens in verdiepen
Ik kon voor mijn Yamaha Tracer geen gele LED’s vinden dus werden het gele glaasjes. Maar voor heel veel lampen als H7 en H4 etc zijn er gele LED’s te vinden, Die geven net zoveel licht als wit. Maar iedereen ziet je komen en stopt. Het gedoe met koekblikken die je niet zien bij af- en opdraaien van de weg is gewoon over. Heel vaak zie je ze zelf een noodstop maken omdat ze je ZIEN, altijd leuk, die verbaasde blikken dat ze volop op de rem gaan en dan pas beseffen waarom ze het deden. Probeer maar uit, het werkt als een speer. Deze had ik erin, met 3000K als kleur: https://nl.aliexpress.com/item/33004682085.html neem er geen met fans, die gaan snel kapot door vocht.
Leuk stuk. Ik ben ‘bouwjaar’ 1944 en heb de ontwikkeling heel bewust meegemaakt. Reed op m’n 14e al stiekem motor. Idd nog geen helmplicht en nauwelijks snelheidsbeperkingen. Ik reageer ivm met een foutje mbt de helmen. De eerste categorie betrof pothelmen die GEEN bescherming gaf aan de achter- en zijkant van het hoofd. Meest bekende voorbeeld was de Cromwell (ik heb hem nog steeds). De in het artikel ‘pothelm’ genoemde helm betrof de JETHELM met al dan niet een vizier of een gemodificeerde (anders sloot hij niet goed aan door de zijkanten van de helm) motorbril. Fospaic was de beste.
Kleding was er in het begin eigenlijk niet. Een leren jekker (vaak nog met knopsluiting) en een zeilbroek. Als je het kon betalen een leren broek en richting 1970 een (paarden-)leren overall. Naar het Elefanentreffen en de Kristalrally gingen er nog een paar dikke kranten onder als isolatie en schafte je ‘korealaarzen’ aan etc. Later
kwam Belstaf en co met de wax-kleding.
Nostalgie…
Pothelm??? Wat er beschreven wordt is een jethelm. Die zijn ook nu nog in gebruik door toerrijders (Shoei J-cruise)
Goede en interessante tekst, maar ik mis wat foto’s om e.e.a. te illustreren,