Sommige racers en alle offroad rijders weten het al lang: de achterrem is goud waard. Maar hoe zit het met de gewone motorrijder. Waarom, hoe en waar gebruik je de achterrem?
Iedere motorrijder kent het verhaal dat zo’n 80 procent van de remkracht geleverd wordt door de voorrem en de resterende 20 procent door de achterrem. Deze verhouding is ook nog afhankelijk van het type motor; bij een cruiser drukt er namelijk meer gewicht op het achterwiel, waardoor de achterrem een stuk effectiever is. Een berijder van een sportmotor hoeft voor remkracht dan weer nauwelijks bij de achterrem aan te kloppen.
Er zijn hele volksstammen die de achterrem zelden of nooit gebruiken en ondanks dat prima van A naar B komen. Niks mis mee, maar toch zijn er een aantal situaties waarin de achterrem een welkome toevoeging kan zijn.
Hoe en waarom?
Bij het afremmen van de motorfiets verplaatst het gewicht zich naar voren. Dynamische aslast verplaatsing, voor de natuurkundigen onder ons. Door te remmen loopt de druk tussen de voorband en het wegdek op. Het contactoppervlak wordt zo groter en daardoor krijgt de band meer grip. Zo gauw het gewicht van de motor op het wiel drukt kan je dus ook erg hard remmen. Maar let op: bouw die remdruk altijd geleidelijk op.
Terwijl het gewicht van de motor naar voren verplaatst wordt, krijgt het achterwiel juist minder grip. Dus: hoe harder je remt, hoe minder de achterrem zijn werk kan doen. Weinig grip en remmen zijn geen vrienden. Een blokkerend achterwiel leidt niet altijd tot problemen, het is bijvoorbeeld een goede manier om een ‘slide’ in te starten. Maar een blokkerend voorwiel, dat is vaak minder positief en leidt in de meeste gevallen tot een lowside crash.
Uit deze informatie kunnen we alvast concluderen dat in geval van slechte grip, de achterrem onmisbaar is. Denk bijvoorbeeld aan offroad rijden op losse gravel.
Racetechnieken
Bijkomend voordeel van het gebruiken van de achterrem is het effect dat het heeft op het chassis. Door de achterrem in te drukken, wordt de vering vóór en achter licht gecomprimeerd. De wielbasis van de motor wordt iets korter en de motor komt iets lager op de weg te liggen. Hierdoor kan de motor ook makkelijker van richting veranderen. Racers hebben opmerkelijk genoeg zeer uiteenlopende momenten om de achterrem te gebruiken.
De vaakst gebruikte techniek is het aantippen (en geleidelijk loslaten) van de achterrem, om het chassis even strak te trekken en tot rust te laten komen. Maar ook om maximaal van de motorrem gebruik te kunnen maken, vóór het geweld van de voorrem losbarst na een lang recht stuk, kan de achterrem aantippen uitkomst bieden. Vanaf dat moment wordt de achterrem ook meestal niet meer gebruikt. Die heeft ook weinig effect wanneer je achterwiel in de lucht hangt.
Een andere racetechniek is het zogenaamde ’trail braking’. Hierbij laat een rijder de voorrem geleidelijk los terwijl de hellingshoek toeneemt. Hoewel deze techniek met name op de voorrem is gericht, wordt de achterrem soms gebruikt als miniem ‘instrument’ om de motor net iets extra t ekunnen controleren. Niet alle coureurs gebruiken deze techniek, maar het kan de motorfiets meer stabiliteit geven en de radius van de bocht net even wat kleiner maken. Daarnaast kan trailbraken helpen om wat druk van het voorwiel te halen of zelfs om het voorwiel aan de grond te houden bij het uit accelereren. Meestal zijn deze technieken echter niet nodig. Het spreekt voor zich dat dit gaat om kleine, subtiele hoeveelheden progressief toegepaste remdruk op de achterrem. Te veel of te abrupt zal onder dergelijke hellingshoeken een glijpartij tot gevolg hebben. Don’t try this at home dus.
Op weg
Naast het stabiliseren van het chassis is de achterrem met name goed te gebruiken bij manoeuvreren op lage snelheid. Misschien kan je het je nog herinneren van je motorrijles. Stapvoets rijden naast de instructeur, of de langzame slalom, gingen net wat makkelijker met gebruik van de achterrem. Klein beetje gas en spelen met het aangrijpingspunt van de koppeling en de oefening was goed te doen.
In de praktijk zie je weinig motorrijders deze techniek nog toepassen. Waarom? Misschien omdat hogere toeren en weinig snelheid er niet cool uitziet? Toch is het de beste manier om op lage snelheid, gecontroleerd korte bochten te maken.
In ons kikkerlandje kom je maar weinig hoogteverschillen tegen. Maar mocht je op toer in het buitenland een steile afdaling tegenkomen, dan zal je merken er nog meer druk op het voorwiel komt bij het afremmen. De achterrem helpt je deze druk beter te verdelen. Haarspeldbochten? Je raadt het al. Ik zou niet zónder kunnen.
Zelf pas ik steeds vaker ook in middelmatig snelle bochten het gebruik van de achterrem toe. Dat doe ik als er niet veel snelheid meer geminderd hoeft te worden. Gevolg is dat de aandrijflijn wordt strakgehouden waardoor de stabiliteit van de motor toeneemt en je daardoor een heerlijk vloeiende bocht ervaart. De motor lijkt net iets meer de bocht in te vallen.
Vaak is even aantippen en geleidelijk weer loslaten genoeg. Bij het laatste gedeelte van vaart minderen of stoppen voor een kruising is de achterrem mijn favoriet van de twee. De motor is veel stabieler en makkelijker te controleren. Stapvoets rijden wordt een fluitje van een cent met af en toe een licht slepende achterrem.
Elektronische hulpmiddelen
In welke mate je de achterrem kan toepassen is ook nog sterk afhankelijk van ABS, bochten-ABS of zelfs ‘Enduro ABS’. ABS werkt al dan niet in combinatie met tractie controle en zorgt ervoor dat je achterwiel niet blokkeert door de remdruk te doseren. Maar door het te koppelen aan elektronica is het ook mogelijk om de ABS onder extremere omstandigheden slim te laten werken. Onder een hellingshoek bijvoorbeeld, wat we dan bochten-ABS noemen. Dat systeem zorgt ervoor dat de motor wel zijn lijn blijft houden bij het remmen in de bocht, en niet rechtuit wil gaan.
Dat de wielen niet blokkeren is in de meeste gevallen een voordeel, maar op het circuit en offroad kan het met name bij het achterwiel een behoorlijke belemmering zijn. Dat moet juist kunnen glijden voor sommige technieken. Offroad is enduro ABS hiervoor een uitkomst, waarbij de ABS specifiek voor het achterwiel uitgeschakeld kan worden. Ook tractiecontrole kan behoorlijk in de weg zitten bij het offroad rijden. Probeer maar eens uit een modderpoel te komen als deze aanstaat.
Ook zijn er motoren met een gecombineerd remsysteem, wat inhoudt dat bij het gebruik van de ene rem ook de rem aan het andere wiel een beetje wordt geactiveerd. Dit is echter geen belemmering om de remmen te gebruiken zoals je die zonder deze koppeling zou gebruiken. Op een ouderwetse motorfiets zonder deze hulpmiddelen echter, is de achterrem letterlijk je vangnet.
Achterremloos
Concluderend kunnen we zeggen dat je er prima mee wegkomt om ‘achterremloos’ door het motorleven te gaan. Zelfs racers hoeven hem niet per se te gebruiken. Serieus offroad rijden zonder de achterrem te gebruiken is echter vrijwel onmogelijk. In situaties met slechte grip op de weg is het dus ook niet verkeerd om juist gebruik van de achterrem in je repertoire te hebben. Langzame manoeuvres zijn appeltje eitje dankzij de achterrem. Al met al toch reden genoeg om de achterrem de aandacht te geven die hij verdient.
Heb jij nog slimme trucjes waarbij je achterrem gebruikt? Laat het weten in de comments!
Bronnen:
Bas van der Wal, Michael Neeves, Mike on bikes, Sylvain Guintoli en enkele interviews met professionele motorcoureurs.
Wellicht een aanvulling voor een vervolg op dit item –> hoe verhoudt een geïntegreerd remsysteem (ABS voor en achter) zich met alleen achter remmen (dan geen vertraging op de voor rem), makkelijk bij straatje keren met een korte draaicirkel?
Waar ik in het artikel niets over lees, is over het steeds aanflitsen van het remlicht, terwijl men niet stopt, maar bv een overhaakse bocht goed wil nemen (met slepende rem dus).
Dat levert ook onbegrip op bij de achterliggers.
Het kan daarom zeer wel voorkomen, dat zij op een bepaald moment onvoldoende reageren op het remlicht van de motorfiets, want stopt ie nou wel of niet?
Ik zou mij daarover als motorrijder wel iets afvragen…
Ik rij met een 2 cylinder die nog wel wil bokken bij lage snelheden wat zeker bij nat wegdek en b.v rotondes wel lastig is. Dan laat ik de achterrem er een beetje op als ik de rotonde op rij zodat de motor iets meer toeren en mooi rond draait en toch niet harder te gaan.
Alle commentaren gelezen hebbende, is mijn conclusie dat e.e.a. afhang van wat soort motorfiets je berijdt en wat de omstandigheden op het moment zijn. Kortom, soms wel achterrem, soms niet, soms motorrem. Op dit moment rijd ik zelf een Ducati Multistrada waarbij ik vanwege de krachtige motorrem, bijna niet hoef te remmen. Maar ook je lichaamshouding op de motor en de scherpte van de bocht en de hellingshoek voor en na de bocht, zijn allemaal factoren die een rol spelen in het op de juiste wijze nemen van de desbetreffende bocht. Ps iedere bocht is anders. (Gelukkig maar 😉).
Remmen is angst .
Onzin !
Wie beter kan remmen, kan sneller rijden !
Remmen is vertragen , gas geven is versnellen 😎🏍️
Blijkbaar wordt er weinig meer aan de motor gesleuteld tegenwoordig, De achterem is ook heel handig als je iets aan koppeling of kettingbladen en dergelijke vast (of los) moet draaien. Voetje op het rempedaal en alles is geblokkeerd.
In de jaren ´70 zouden mijn vrienden en ik een vakantie houden naar Griekenland en Turkye, ik was in het rijke bezit van een Kawasaki 900, in Oostenrijk begaf mijn voor rem het en geen onderdelen te krijgen, pas in Athene kon ik onderdelen krijgen en is de motor gerepareerd, hierdoor heb ik ongeveer 3000 km zonder voorrem gereden, maar wel langs afgronden en in Joegoslavie langs de slingerende kustweg, het is allemaal goed gegaan, maar soms zat mijn hart wel zowat in mijn keel als het net aan was, maar wat was ik blij met mijn achter rem.
Dat is een mooi verhaal Klaas! Het bewijst, dat je skills had.
Een verkeerslicht naderen met de achterrem, stilstaan in 1e versnelling en voetrem inhouden. Ik sta dus met links op de grond. Bij groen is het dan eenvoudig, voetrem los, koppeling op laten komen en met een beetje gas oprijden. Helling of niet,ik doe het zo.
Mijn achterrem heeft mij ooit gered in de Dolomieten toen ik geen voorrem meer had, was net voldoende om bocht door te komen … 120/u op haakse bocht met afgrond… even schrikmomentje….;)
Ik rij nu een Bonneville T100 (ABS). Na 17 jaar R1200RT (combi remsysteem) gebruik ik nu altijd een combinatie van voor en achter. Meer remkracht, meer controle, beter rijgedrag
Ik rij al 45 jaar motor en nu sinds een jaar een motorscooter( door een verlamming van mijn voet kan ik niet meer schakelen).
Die heeft dus EBS, als je voor en achter gelijk remt wordt de remdruk gelijk verdeeld. Met de scooter gebruik ik de achterrem meer dan de voorrem en met de achterrem kan je hem dan ook ongeveer vierkant de bocht om laten gaan. Bij een noodstop gebruik je uiteraard allebei de remmen en bij ” gewoon” rijden rem je dan ook weer iets meer met de voorrem.
De achterrem komt ook goed van pas als een wheelie wat te enthousiast wordt genomen. De achterrem zorgt er voor dat je meteen weer naar het asfalt gaat met het voorwiel.
Ik rijd 23 jaar Honda cb1300 in Spanje Costa Blanca berggebied achter Benidorm. Intussen 120.000 km met deze motor gemiddeld 800 km per maand. Duizenden bochten en zijkant banden slijten en loopvlak stukken minder.
Ik ben altijd met 1 of 2 mederijders de leider . Wat mij opvalt is dat soms bestuurders in de meest scherpe U bochten RECHTOP hun motor zitten en haperend met moeite sommige bochten halen of erger midden in de bocht op één been steunend stil komen te staan.
Die achterrem techniek is prima hoor, gebruikte ik ook, totdat ik CONTRASTUREN leerde.
Dat is (in de bergen) met U bocht rechts omhoog subtiel naar links sturen dan kantelt je motorfiets naar rechts en de motorfiets stuurt rechtsaf omhoog.
Ik zit daarbij verticaal op de motorfiets, welk gekanteld naar rechts omhoog trekt. Deze contrastuur techniek zorgt voor een makkelijke en soepele bocht, zowel in U bocht op vlakje weg of omhoog/naar beneden.
Intussen rijd ik 63 jaar op motorfiets en met mijn 80 jaar en genoemde techniek kan ik het nog lang volhouden😊
kun je iets duidelijker vertellen hoe dat werkt? zeer benieuwd
Harm.
Ik neem aan dat je contrasturen bedoelt en hoe dat werkt. Ik kan de techniek zelf goed in de praktijk brengen. Uitleggen op schrift is moeilijker.
Na mijn uitleg, is het misschien aan te bevelen om op internet te kijken naar “Contrasturen”
Het gaat zo:
Zeer scherpe bocht naar rechts welk door de scherpe hoek je traag rijdend moet nemen. Je duwt je stuur subtiel naar links, waardoor je motorfiets naar rechts kantelt en zelf blijf je nagenoeg rechtop zitten. Doordat de motorfiets naar rechts kantelt neemt de motorfiets de bocht naar rechts. Doordat je motorfiets gekanteld onder je zit en jij rechtop, heb je 100% meer controle om langzaam en gedoceerd de bocht naar rechts te nemen.
Dit oefen je op een parkeerplaats en je zult zien, dat je uiteindelijk hele kleine cirkels kunt rijden. Zit je rechtop, dan moet je harder rijden en wordt de bocht groter.
Zoals ik zei, zoek op internet naar contrasturen en je komt dat ook automatisch motorfiets rijders sites tegen met uitleg en film of foto
Groet Fred Gebhard
Dit contra-sturen of ook wel kantelen is een bekende techniek die heel goed werkt, zeker bij u-bochten. Je draaicirkel wordt veel korter en je hebt een beter overzicht. Probeer het zelf maar, dat is de beste lering: bij een bocht naar rechts duw je licht de rechterstuurhelft van je af, de motor zal kantelen en de bocht indraaien. Belangrijk is je kijkrichting: kijk niet naar de grond maar door de bocht heen, waar je heen wil ! Linksom is hetzelfde maar dan links je stuurhelft wegdrukken. Bij een rechtop zit-positie werkt het het beste.
Met de fiets kan je dit ook oefenen in deze winterperiode……
Beste Fred, als Motorinstructeur leer ik mijn cursisten deze techniek al 20 jaar aan als een goede bochtentechniek voor langzame bochten en gebruik daar voor altijd het voorbeeld van de haarspeldbochten, met name naar beneden. Maar ook omhoog, naar rechts, kan het het zéér welkome aanvulling op je bochtentechniek zijn.
Hoi Dick.
Begrijp ik. Langzame bochten en achterrem. Deed ik ook in begin.
Ik rijdt 63 jaar.
Maar nu in Spanje met 9 maanden per jaar door bergen en dalen en dat nu intussen 24 jaar, Heb ik door kantelen en contra sturen de achterrem niet meer nodig in u bochten en haarspeldbochten.
Maar voor de beginner een uitmuntende techniek. Ik gebruikte deze techniek ook.
Zeker in begin in de Spaanse bergen, met een Honda ACE1100.
Langzame slag motor.
Moest ik omhoog haarspeld bochten nemen door zeer sterk op achterrem te duwen en zelfs daarbij koppeling iets slippen. Gas erop. Pff
Nu met mijn Honda CB1300 met motor kantelen hoef ik allen nog naar benden rijdende bij te remmen. Dat ding remt bijna niet af op de motor.
rinus, ik ben een keer staande gehouden door motor agent , die dacht dat mijn remlicht kapot was. Met jouw tip voorkom je dat! groet Cees C
Twee aanvullingen op je prima verhaal. Algemeen, de achterrem, echt heerlijk voor het kleine werk, offroad en in de bergen! Het maakt je zoveel wendbaarder en veiliger, gebruik je ‘m niet. oefen er dan eens op! 1) Bij haarspeldbochten op tijd terugschakelen, hoog in je toeren blijven dus omhoog gas er op houden, voetrem erbij en en niet teveel met slippende koppeling want als de motor afslaat sta je raar te kijken in een krappe scherpe bocht. Omlaag nooit de koppeling intrekken vlak voor of in de bocht. op tijd terugschakelen en gas eraf (hoge toeren, remmen op de motor is niet slecht voor je blok) en voetrem voor het indraaien en bijsturen bij plotselinge tegenliggers. Enne,.. niet naar de afgrond of de rotswand kijken maar door de bocht! Sturen doe je vooral met je ogen en lichaam. 2) Bij de noodstop automatisch ook de achterrem erbij vanwege de uitwijkmanoeuvre die je moet maken, alleen de voorrem zorgt dat je hopelijk op tijd tot stilstand kan komen maar je kan maar één kant op, Rechtdoor. Bovendien wordt je zonder achterrem zowat over je stuur heengetrokken door de duik en voorwaartse kracht.
Ik rij een Triumph Explorer 1200 en die heeft een achter remschijf van behoorlijke diameter. Die gebruik ik vaker als er meer dan gemiddeld geremd moet worden en dat geeft aanzienlijke meer vertraging. Vooral als ik in de bergen rij met nogal scherpe bochten gebruik ik bergaf altijd de achterrem en hou hem dan ook licht vast met iets gas in de bocht. Daardoor kan de motor blijven trekken waardoor je veel soepeler door de bocht gaat.
Je ziet het al aan de diameter van de achterschijf welke motor gebaad is bij het gebruik van de achterrem. Racers hebben vaak maar een kleine achterschijf terwijl zware motoren zoals cruisers ed. een flink formaat hebben.
Wegrijden op een helling 😉
Wat dacht je van plotseling helemaal stil staan op een hele steile helling dan ben je blij met je achterrem hellingtrekken gaat een stuk makkelijker met de voetrem mits je geen hillassistant hebt
Bedankt voor het Artikel. Wat ik mis in dit artikel en misschien gebruiken er maar weinig motorrijders de achterrem hiervoor. Ik gebruik de achterrem heel vaak op het moment dat ik mijn gashendel dicht draai. Je vertraagd wel snelheid maar de achterligger merkt dat volgens mij te laat op. Als je je gas loslaat en je houd je achterrem licht vast dan brand je remlicht zonder dat er iets aan de rijlijn veranderd.. Dus eigenlijk meer een teken naar de personen die achter mij rijden dat ik vertraag. I
Inderdaad een manier om achteropkomend verkeer te waarschuwen. Vooral bij dikke tweecilinders. Als je daar het gas dicht draait remmen ze al fors af op de motor.
Klopt Henk. Ik reed 21 jaar op een Kawasai Vulcan 1500 Classic tourer en nu op een Moto Guzzi V7 ( 850) en gebruik de achterrem daar nog steeds voor. Zit in mijn systeem denk ik
Klopt . Zo doe ik het ook met vt1100
Als je langzaam op zand of gravel rijdt en een bocht maakt moet je natuurlijk altijd de achterrem gebruiken anders glijd je met de voorkant weg.
Hier Frank Eggerding, gebruik mijn achterrem zelden tot niet, Honda Valkyrie 1998, heb het ook geleerd zo, behalve bij bijzondere handelingen, manoeuvres, stapvoets rijden, ja dan. Ook bij de cursussen VRO 1 en VRO 2 komt je te weten hoe goed te remmen, en gelijkertijd remmen met voor en achterrem sta je niet eerder stil. Deze cursussen zou iedere motorrijder moeten doen.
Door je achterrem wel te gebruiken sta je dus wel eerder stil. Ik denk dat je niet goed hebt opgelet bij de cursus.
Door de achterrem direct te gebruiken, bouw je al druk op aan de voorzijde waardoor je de druk in de voorrem sneller kan opbouwen.
Beste Adri, mijn reactie was niet volledig, ik bedoelde dus gelijktijdig remmen, voor en achter, vooral bij een noodstop, bij het gebruik van ook je achterrem sta je niet eerder stil.
Groetjes van Frank
Goed geschreven, begrijpelijk en zo kunnen we nog sneller en bocht door. Haha
Ik gebruik de achterrem zeker bij het keren in een nauw straatje.
Ik gebruik altijd de achterrem bij het op lage snelheid maneuvreren, bv op een rotonde en bij het tot stilstand komen wanneer je voorwiel scheef staat. Gebruik je dan je voorrem dan bestaat het gevaar om te vallen.
Ik gebruik vaak de achter rem meer als ik in de bergen rijdt ,vooral als ik om hoog moet ( vindt dat prettige dan steeds na voren duiken ,hoe summier ik ook de voorrem gebruikt) en fe bochten vindt ik vloeiende gaan .Meestal naar 4 weken bergen moet er wel een nieuw setje acher er op)PS ik heb alleen motor lerenrijden met een L plaatje ,dus waarschijnlijk doe ik alles verkeerd😂
Met Vriendelijke groet van de blijde rijder
Cor
Wat fijn om zoveel bruikbare tips em leuke reacties te lezen. Als aanvulling op het helling verhaal: als je ooit moet keren op een steile helling, ga dan bij voorkeur rechts van de weg staan op een plek waar er niet plotseling om de bocht kan komen. Houdt de linkervoet aan de grond en de rechter – uiteraard – op de achterrem. Stuur naar links draaien en langzaam de achterrem laten opkomen. Voetje aan de grond houden en bij de andere weghelft aangekomen, het stuur weer naar rechts en de achterrem laten opkomen met een beetje gas en je bent weer rechtsomkeert aan het rijden.
Tijd voor een VRO-cursus, lijkt mij
Mijn verhaal was misschien niet volledig: ik heb het dus over moeten keren op een opwaartse, zeer steile helling op een smalle weg. Dan is dit een veilige manier om te keren. Je bepaalt met de achterrem de snelheid waarmee je je achteruit naar de andere weghelft draait (handig om al in de eerste versnelling te zitten met de koppeling in). Hierna maak je de tweede draai in voorwaartse richting op het gas. E.e.a is natuurlijk afhankelijk van de specifieke situatie. Als je een snelle U-turn kan maken op tegen een steile helling op, dan heb je deze truc niet nodig.
Als je eens vol in de ankers moet is het extra gebruik van de achterrem zeer wenselijk en houd m goed recht.Je verkort aanzienlijk je stop.Gebruik m idd ook niet veel maar bij idd haarspeldbochten etc heerlijk.
Zelf rijdend op n bmw f800 gs 2008 met nu 162 dzd op de klok.